خطا در قلم صنع یا در نگاه ما؟!

  • توسط جلیل بهرامی نیا
  • ۱۱ ماه قبل
  • یادداشت
  • ۳۲ بازدید
  • ۰
گل


نویسنده: جلیل بهرامی نیا

در جایی خواندم که باروخ اسپینوزا،فیلسوف نامدار هلندی،گفته است:

«هرچه در عالَم به نظر ما بیهوده و پوچ یا بد می‌آید، برای آن است که اطلاعات ما درباره اشیاء، جزیی است و از نظم و توافق کلّ عالَم طبیعت بی‌خبریم و برای آن است که خیال می‌کنیم همه اشیاء بر وفق عقل ما ساخته شده‌است؛ در حقیقت، آنچه را که عقل ما بد می‌داند در مقایسه با قوانین کلی طبیعت، بد نیست؛ بلکه از آن جهت بد است که با قوانین طبیعتِ خاصّ ما سازگار نیست.»

فروتنی فضیلت ارزنده ای است؛مخصوصاً فروتنی فکری و معرفتی!چرا عقل خود را توری بپنداریم که با آن هر صیدی را می توان شکار کرد؟!نوع قضاوت ما،برخاسته از نوع و میزان معلوماتی است که در اختیار داریم؛اگر بپذیریم معلومات ما درباره مجموع هستی و ارتباط رخدادها با مسیر کلیِ زندگی ناقص است،قضاوتمان را نیز ناقص خواهیم دانست.راستی از کجا می دانیم وضع دنیا و جهت تحوّلات آن، فقط در صورتی خوب و سنجیده است که باب میل ما باشد؟! اصلاً که گفته است نادلپذیر یعنی نادرست و رنج، مساوی است با بدی؟!مگر پسند و ناپسند ما ملاک درستی و نادرستی است؟!

78678527454 300x225 - خطا در قلم صنع یا در نگاه ما؟!به گمانم خوش را درست و ناخوش را بد پنداشتن و توقع این که هستی مطابق انتظارات ما حرکت کند،تمایل خودخواهانه ای است که بیشترِ ما را از درک بسیاری از زیباهای هستی محروم کرده و خرسندی باطنی را از ما ستانده است!بهتر است اندکی درنگ کنیم،شاید خطا نه در قلم صنع،بلکه در نگاه و تفسیر ما باشد!شاید عیب نه در خود جهان،بلکه در فهم ما از جهان باشد،چشم ها را بشوییم و جور دیگر ببینیم،شاید دنیا و رخدادهای آن،سیمای دیگری نیز داشته باشد:

توقّع براند ز هَر مجلست

بران از خودت تا نراند کَسَت!


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

2 − 1 =