پیش از اینکه فرزندت را تنبیه‌ کنی!

542255 - پیش از اینکه فرزندت را تنبیه‌ کنی!


نویسنده: محمد المهدی– روانپزشک

ترجمه: عبدالخالق احسان

تنبیه و مجازات از جمله آخرین وسایل تربیتی به‌ شمار می‌آیند، این در حالی است که‌ ما مشاهده‌ می‌کنیم که اکثر مربیان از تنبیه‌ شروع می‌کنند و به آن بیشترین اهتمام را می‌دهند؛ لذا نتایج مورد نظر به دست نمی‌آید. مثلاً: وقتی پدر از فرزند خود بخواهد که درسها را تکرار نماید و فرزند تنبلی کند؛ پدر فرزند را کتک می‌زند تا بنشیند و کتاب را مطالعه‌ کند؛ در این حال پدر احساس راحتی می‌کند و فکر می‌کند آرزویش بر آورده شده است.

اما در حقیقت تغییری که در نتیجه تنبیه‌ به وجود می‌آید، تغییر شکلی و سطحی بوده و در واقع-برخلاف گمان پدر- کودک درس را نمی‌خواند؛ بلکه می‌نشیند و کتاب را نگاه می‌کند تا خشم پدر فرو نشیند. و سرانجام از تکرار درس و یادآوری آن متنفر می‌گردد.

انواع تنبیه‌:

در گفتار روزمره مشاهده می‌شود که تنبیه‌ را مترادف با تربیت به کار می‌برند. مثلاً:‌ هرگاه از کودکی نزد پدرش شکایت کنی. می‌گوید: «ناراحت مباش او را تربیت می‌کنم» در این حال می‌دانی که او می‌خواهد فرزندش را بزند. هرگاه ذکری از تنبیه‌ می‌شود، مستقیم تنبیه‌ بدنی و کتک‌زدن به ذهن متبادر می‌شود، این برداشت شایع، برداشت نادرستی است؛ چون تنبیه‌ مفهوم فراگیری دارد که شامل امور زیادی می‌شود؛ اما ما انواع تنبیه‌ را به دو نوع خلاصه می‌کنیم:

۱- تنبیه‌ روحی: مثل نگاه ملامت‌آلود و سرزنشی یا نگاه اعتراضی از والدین یا انتقاد، توبیخ و محروم کردن کودک از چیزهایی که دوست دارد و …

۲- تنبیه‌ بدنی:‌ که شامل زدن و انواع آزار جسمی می‌گردد.

قواعد صحیح تنبیه‌:

هرگاه مجبور شدیم که در اثنای تربیت از تنبیه‌ استفاده کنیم، باید قواعد و دستورهای زیر را پیگیری کنیم تا برای کودک مفید واقع شود:

۱) قبل از تنبیه‌ باید فرزند بداند که به‌خاطر انجام چه کارهایی مستحق تنبیه‌ است. به این معنی که در خانه و مدرسه قواعدی و جود داشته باشد که امور درست و نادرست را مشخص نماید.

۲) اینکه کودک را برحذر کنیم که اگر از قواعد مشهور و اعلام‌شده سرپیچی نماید تنبیه‌ خواهد شد.

۳) اینکه تنبیه‌ به‌ قصد اصلاح باشد نه انتقام‌جویی، یعنی نباید تنبیه‌ در نتیجه حالات اضطرابی و ناراحتی پدر و مادر صورت گیرد.

۴) این تنبیه‌ برای مصلحت فرزند باشد نه مصلحت مربی سلطه‌طلب.

۵) اینکه تنبیه‌ به صورت تدریجی بوده و متناسب با شخصیت کودک باشد؛ چون کودکی که به یک نگاه متوجه می‌شود نباید توبیخ گردد و کودکی که با یک تهدید لفظی، اصلاح می‌شود نباید تنبیه‌ بدنی شود و …

۶) اینکه تنبیه‌ مناسب با جرمی مرتکب شده، باشد.

۷) اینکه تنبیه‌ یک پایانی داشته باشد. مثلاً کودک را از چیزی که دوست دارد سه روز محروم کنیم.

۸) اینکه کودک احساس کند که تنبیه‌ نتیجه‌ی رفتار ناشایست اوست و اصل تنبیه‌ بد نیست.


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

19 + 10 =